11 06 2011

Sultan I. Mahmud Han

 

 
Sultan I. Mahmud Han
Yirmidördüncü Osmanlı Sultanı İslam halîfelerinin seksen dokuzuncusudur. Babası II. Mustafa Han Annesi Saliha Valide Sultandır. İstanbul'da 2 Ağastos 1696 yılında doğdu. Şehzadeliğinde yüksek fen ve din ilimleri öğretilerek yetiştirildi. Kasım 1730’un sonuna doğru Patrona Halil başta olmak üzere bütün âsileri ortadan kaldırmış ve devleti huzura kavuşturmuştur. Babasının ve amcasının akıbetlerinden ve özellikle de III. Ahmed’in kendisine olan vasiyetinden ders alarak, Şeyhülislâmlık ve sadrazamlık makamında uzun süre kimseyi durdurmamıştır. I. Mahmud, yıllardır devam eden İran Harbini ele almıştır. Hekimoğlu Ali Paşa’nın 1731’de Urmiye’yi feth edip Tebriz’i istirdâd etmesi üzerine Ocak 1732’de İran ile Sulh Andlaşması imzalanmış ise de, Nadir Hân bununla yetinmedi ve 1733’deki taarruzuyla harbi devam ettirdi. Erbil’i alarak Bağdad’ı kuşatma altına alan Nadir Şah, büyük kumandan Topal Osman Paşa tarafından Temmuz 1733’de büyük bir hezîmete mahkûm edildi ve bu sefer sebebiyle Sultan I. Mahmud’a gazî ünvanı verildi. İran’da Safevi Hanedanına son vererek Avşar Hanedanını başlatan Nadir Şah, yine durmadı ve Kerkük’e girdi. İki Osmanlı Paşa’sını şehid eden ve Revan, Gence ve Tiflis’i Osmanlı Devleti’nin elinden geri alan Şah, bu avantajdan yararlanarak sulh istedi. 1639 tarihinde yapılan Kasr-ı Şirin Antlaşması esasları üzerine kurulan İstanbul Antlaşması Ekim 1736 yılında imzalandı. İran’ın Osmanlı Devleti’ne saldırılarından memnun olan Rusya, fırsatı ganimet bilerek 1736 yılında Azak Kalesini ele geçirdi. Kırım’a giren ve büyük tahribat yapan Ruslar, Kırım Hanı Fetih Giray tarafından Kırım’dan kovuldular. Bu arada Rusya’nın müttefiki olan Avusturya  Polonya’yı paylaşmak ümidiyle 1737 yılında Osmanlı Devleti’ne harp ilan etti ve üç koldan Osmanlı ülkesine saldırdı. Niş’i düşüren, Eflak, Sırbistan ve Bosna’ya giren Avusturya orduları, Ağustos 1737’de Şehid Ali Paşa’ya Banyaluka’da yenildiler. Osmanlı Devleti aynı anda, İran, Avusturya ve Rusya ile harp halindeydi. 1739 yılında Belgrad’a yürüyen Osmanlı ordularından çekinen Avusturya sulh istedi. Müzâkerelerini bizzat Sadrazam Hacı İvaz Mehmed Paşa’nın yürüttüğü sulh teşebbüsleri, Eylül 1739’da Belgrad Antlaşması ile neticelendi. 1718 Pasarofça Andlaşması ile Avusturya’ya bırakılan yerlerin bir kısmı geri alınıyor ve Azak Kalesi de Ruslardan geri alınıyordu. Karadeniz Osmanlı Gölü olarak devam edecekti. Belgrad Muâhedesi, Osmanlı Devleti’nin hala dünyanın birinci devleti olduğunu isbat ediyordu. Belgrad Anlaşması ile Osmanlı Devleti 28 yıllık bir barış dönemine imza atmış oluyordu. Mide kanamasından muzdarip olan I. Mahmud Han 13 Aralık 1754 tarihinde Cuma selamlığını yapıp, Cuma Namazını kıldıktan sonra vefat etti.Sultan I. Mahmud Han devrinde ilim kültür ve sanat faliyetleri arttı. İkinci defa matbaa açıldı. Ülkede pek çok imar faliyetlerinde bulunup ilim kültür sanat sahalarında çok kıymetli eserler yaptırtı.
 
 

287
0
0
Yorum Yaz
Ödev Ödev Society Blogs
society blog