Islahat Dönemi

2011-04-24 08:46:00

 

 
ISLAHAT DÖNEMİ
Gerileme dönemini XVIII. yy’ın son yıllarındaki savaşlarla tamamlayan Osmanlı
İmparatorluğu, artık eski yöntem ve kurumlarla, hızla değişen Avrupa
Devletleriyle başa çıkamayacağını anlayarak, daha önce yapılmaya
Çalışılan yenileşme hareketlerinden daha köklülerine girişti. Yanlızlık
Siyaseti izleyerek kendi yağıyla kavrulamayacağını anlayan devlet adamları ve özellikle Osmanlı padişahları hala çok geniş sınırlara sahip olan imparatorluk
Topraklarını koruyamayacaklarını da anladılar. Selim III ve sonraki dönemlerde
Her alanda Batı teknik ve yöntemleri kullanılmaya başlandı. Selim III. Bu düşünceyle
Bir dizi ıslahata girişti. Nizamıcedit ordusunu kurdu. Yeniçeri, humbaracı ve
Topçuocağı yenileştirildi. Donanma yeniden düzenlendi. Kara ve deniz
Mühendishaneleri geliştiridi. Avrupa başkentlerinde sürekli elçiler bulundurulmaya
Başlandı. Ancak bu dönemde devletin temel yapısından gelen sayısız engellerle
Kaşılaşıldı. Bu endellerle devletin güçlenmesine yeterli olmayan ıslahat
Hareketleri, imparatorluğu zaman zaman paylaşılmaya ve çöküşe doğru itmiş
Olmasına karşın,imparatorluk devletlerarası dengeden yararlanarak yüz elli
Yıl daha varlığını sürdürebildi. Selim III başlattığı ıslahat hareketini Fransa’dan
Örnek alarak yapıyor, eski Türk-Fransız dostluğunu sürdürüyordu. Hatta Fransız
devrim hükümetlerini ilk tanıyan da Osmanlı Devleti oldu. Napolyon I'in Direktuvar
dönemindeki tasarısını kabul eden Fransa hükümeti Türk dosluğuna karşın
Napolyon I'e Osmanlı toprağı olan Mısır'ı işgal ettirdi (1798).Mısır'da gözü olan İngilizler Osmanlılara yardım etmak için amiral Nelson'a Ebukir'de Fransız donanmasını yaktırdı.Donanmadan yoksun kalan Napolyon I, Osmanlı Devleti'ni barışa zorlamak için Akka üstüne yürüdü, ancak Cezzar Ahmet Paşa'ya yenilerek geri çekildi (1799). Gizlice Mısır'dan ayrılan Napolyon I'in yerine önce Kleber, daha sonra da Abdullah Meno Mısır'daki Fransız ordusunun komutasını yürüttüler. Bu arada Rusya'da Fransa'nın işgal ettiği adalar geri alındı. Osmanlı ve İngiliz kuvvetleri Fransız ordusunu Mısır'ın boşaltılmasını öngeren El Ariş anlaşması yapıldı (1801). Fransa'nın çıkarı gereği Osmanlı dostluğuna yönelmesi İngiltere ile Rusya'nın Osmanlı Devleti'ne karşı düşmanca tavır almalarına ve hatta İstanbul üstüne yürümelerine yol açtı. Fransa'nın Osmanlı hükümetini kışkırtması sonucu Osmanlı-Rus savaşı başladı (1806). Bu sırada Osmanlı Devleti'nin iç durumu iyi değildi: Arabistan'da isyanlar baş göstermiş, Anadolu ve Rumeli'de (ayan) denen derebeyleri türemiş, Sırp isyanı çıkmıştı. Ruslar Eflak ve Boğdan'ı işgal ettiler. İstanbul'da Nizamicedit'e ve Selim III'e karşı Kabakçı Mustafa isyanı başgösterdi (1808). Nizamıcedid askerini asilere karşı kullanmayan padişah tahtından ve canından oldu.
 

0
0
0
Yorum Yaz